Με τους πρώτους αδειούχους να έχουν ήδη ξεκινήσει τις καλοκαιρινές τους διακοπές, η φετινή περίοδος συνοδεύεται από σημαντικές αλλαγές στη χορήγηση της ετήσιας κανονικής άδειας, δίνοντας μεγαλύτερη ευελιξία στους εργαζόμενους αλλά και νέες υποχρεώσεις στους εργοδότες.

Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά την κατάτμηση της άδειας, καθώς πλέον μπορεί να χορηγείται σε έως και τέσσερις διαφορετικές χρονικές περιόδους μέσα στο ίδιο ημερολογιακό έτος, αντί για δύο που ίσχυε μέχρι σήμερα. Για παράδειγμα, εργαζόμενος με δικαίωμα 20 ημερών άδειας μπορεί να τις μοιράσει σε διαφορετικές περιόδους, όπως το καλοκαίρι, το φθινόπωρο και τα Χριστούγεννα.

Ωστόσο, η νομοθεσία διατηρεί βασικές δικλείδες προστασίας. Τουλάχιστον ένα τμήμα της άδειας πρέπει να είναι συνεχόμενο και να διαρκεί τουλάχιστον πέντε εργάσιμες ημέρες για όσους εργάζονται με πενθήμερο ή έξι εργάσιμες ημέρες για όσους εργάζονται με εξαήμερο σύστημα.

Δεν μπορεί να επιβληθεί μονομερώς

Μία ακόμη σημαντική αλλαγή είναι ότι ο εργοδότης δεν μπορεί πλέον να επιβάλει μονομερώς την κατάτμηση της άδειας επικαλούμενος λειτουργικές ανάγκες της επιχείρησης. Η διαδικασία μπορεί να πραγματοποιηθεί μόνο έπειτα από αίτημα του εργαζομένου και με τη γραπτή συναίνεση του εργοδότη.

Παράλληλα, αλλάζει και η διαδικασία στο πληροφοριακό σύστημα ΕΡΓΑΝΗ, καθώς καταργείται η προαναγγελία της άδειας. Πλέον, η δήλωσή της γίνεται από τον εργοδότη μετά την ολοκλήρωσή της και μέσα στον επόμενο μήνα από τη λήξη της.

Πόσες ημέρες άδειας δικαιούνται οι εργαζόμενοι

Ο αριθμός των ημερών άδειας εξακολουθεί να εξαρτάται από την προϋπηρεσία:

• Πρώτο έτος εργασίας: αναλογική άδεια ανάλογα με τους μήνες απασχόλησης.
• Μετά τους 12 μήνες: 21 ημέρες (πενθήμερο) ή 25 ημέρες (εξαήμερο).
• Από το τρίτο ημερολογιακό έτος: 22 ημέρες (πενθήμερο) ή 26 ημέρες (εξαήμερο).
• Μετά από 10 χρόνια στον ίδιο εργοδότη ή 12 χρόνια συνολικής προϋπηρεσίας: 25 ημέρες (πενθήμερο) ή 30 ημέρες (εξαήμερο).
• Μετά από 25 χρόνια προϋπηρεσίας: 26 ημέρες (πενθήμερο) ή 31 ημέρες (εξαήμερο).

Η κανονική άδεια αποτελεί κατοχυρωμένο εργασιακό δικαίωμα και δεν μπορεί να αντικατασταθεί με χρηματική αποζημίωση, παρά μόνο σε περίπτωση λύσης της σύμβασης εργασίας.

Επίδομα άδειας: Ποιοι θα δουν αυξήσεις

Το επίδομα άδειας εξακολουθεί να είναι υποχρεωτικό και πρέπει να καταβάλλεται πριν από την έναρξη της άδειας. Σε περίπτωση που η άδεια χορηγείται τμηματικά, το επίδομα συνήθως καταβάλλεται μαζί με το πρώτο και μεγαλύτερο τμήμα της.

Αυξημένο επίδομα θα λάβουν φέτος όσοι αμείβονται με τον κατώτατο μισθό, μετά την αύξησή του από 880 σε 920 ευρώ από την 1η Απριλίου 2026. Το επίδομα διαμορφώνεται πλέον στα 589,41 ευρώ, έναντι 556,05 ευρώ που ίσχυαν προηγουμένως.

Για τους εργαζόμενους με μηνιαίο μισθό, το επίδομα αντιστοιχεί στο 50% του μηνιαίου μισθού, χωρίς να υπερβαίνει τις αποδοχές 15 ημερών, ενώ για όσους αμείβονται με ημερομίσθιο ή ωρομίσθιο αντιστοιχεί στις αποδοχές έως 13 ημερομισθίων.

Υπενθυμίζεται ακόμη ότι τουλάχιστον το 50% του προσωπικού κάθε επιχείρησης πρέπει να λάβει την ετήσια άδειά του κατά το διάστημα 1 Μαΐου έως 30 Σεπτεμβρίου, ενώ η προθεσμία χορήγησης της άδειας του 2026 λήγει στις 31 Μαρτίου 2027.

φωτο από iefimerida